W ramach naszej inicjatywy „Ocalmy Stary Cmentarz” w Nowym Sączu po raz kolejny zwracamy się do Was z gorącą prośbą o pomoc. Tym razem za cel postawiliśmy sobie uratowanie jednego z najpiękniejszych, ale i najbardziej łamiących serce pomników – XIX-wiecznego nagrobka rodzeństwa Dworzańskich.

Ten sporych rozmiarów, przepiękny przykład dawnej sztuki funeralnej niestety przegrywa walkę z czasem i jest już w bardzo kiepskim stanie. Musimy działać, zanim bezcenna historia całkowicie zatrze się w kamieniu.

Tragedia, która zatrzymała czas

To jeden z najbardziej zjawiskowych pomników, jaki wciąż można podziwiać na Starym Cmentarzu. Upamiętnia on Helusię, Tadzia i Maniusię – „nieodżałowane dziatki” Jana i Marii Dworzańskich.

Przejmujące, choć dziś już niestety mało wyraźne epitafium, podaje brutalną prawdę o tamtych czasach. Dzieci odchodziły od swoich rodziców kolejno, mając zaledwie sześć, pięć i dwa lata. Powodem tej niewyobrażalnej tragedii była bezlitosna choroba – czarna ospa, która nie oszczędziła żadnego z rodzeństwa, gasząc ich młode życia jedno po drugim.

Pełne tragicznej wymowy daty zamyka ginący już w niszczejącym kamieniu fragment – strawestowany na potrzeby tej ogromnej straty – Trenu IV Jana Kochanowskiego:

Zgwałciłaś, niepobożna Śmierci, oczy moje, Żem widział umierające dzieci swoje. Widziałem, kiedyś trzęsła owoc niedojrzały, A rodzicom nieszczęsnym serca się krajały.

Jan z Czarnolasu w oryginale swojego utworu pisał o jednym umierającym dziecięciu. Jan i Maria Dworzańscy z Nowego Sącza trzy wieki później skamieniali w rodzicielskiej rozpaczy, po trzykroć przerastającej ból ojca Urszulki.

Dlaczego potrzebujemy Twojej pomocy?

Czas jest nieubłagany dla starego piaskowca. Pomnik:

• wymaga pilnych prac konserwatorskich,

• traci swoje przepiękne detale architektoniczne i rzeźbiarskie,

• ma coraz mniej czytelne inskrypcje, które bez naszej interwencji wkrótce całkowicie znikną.

Renowacja tak dużego i bogatego w detale nagrobka wymaga pracy doświadczonych specjalistów oraz sporych nakładów finansowych.

Dołącz do akcji!

Zwracamy się do wszystkich miłośników historii, lokalnych patriotów i osób o wrażliwych sercach. Nie pozwólmy, aby pamięć o Helusi, Tadziusiu i Maniusi uległa zniszczeniu. Wspólnie możemy przywrócić temu miejscu godny wygląd i zachować ten wyjątkowy ślad XIX-wiecznej historii naszego miasta dla przyszłych pokoleń.

Każda, nawet najmniejsza wpłata, przybliża nas do celu.

Wesprzyj zrzutkę, udostępnij ten apel swoim znajomym i pomóż nam ocalić Stary Cmentarz! Dziękujemy za każdy gest dobrej woli.