Czy wiesz, że mamy w Polsce nieodkryty skarb przyrodniczy? Unikat, którego może nam zazdrościć cały świat? Ale sami nawet nie wiemy o jego istnieniu? Mimo, że znajduje się w samym środku kraju?

Ten skarb to... Wisła. Ostatnia duża rzeka Europy, która zachowała dzikość. Nie została zalana betonem i zabudowana. Jej środkowy bieg jest domem dla setek rzadkich gatunków ptaków. Czy tak będzie zawsze? To zależy tylko od nas.

Musimy jej pomóc i sprawić, by była lepiej chroniona i zachowała swój naturalny charakter. Wiemy, jak to zrobić, a Ty możesz nam w tym pomóc. Jak? Wspierając obywatelską kampanię na rzecz wpisania Doliny Środkowej Wisły na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO!

Dlaczego to ważne?

Ostatnio Wiśle się nie przelewa. Coraz częściej dotykają ją skutki suszy hydrologicznej. To może sprawić, że ktoś wpadnie na pomysł wybetonowania jej. Ta groźba wciąż nad nią wisi. Możemy wtedy utracić to, co przez całe dekady udało się uratować: unikalny w Europie ekosystem i krajobraz wielkiej rzeki, który nie uległ znacznemu przekształceniu przez człowieka. Na której przyroda rządzi się sama, ale człowiek nadal może z niej korzystać.

Wisła zasługuje na lepszą ochronę!

Na samym tylko warszawskim odcinku Wisły, mimo bliskości wielkiego miasta, przyrodnicy naliczyli ponad 230 gatunków ptaków, w tym wiele niezwykle rzadkich w skali kraju jak choćby ostrygojad. Wisła jest ich domem dzięki zachowaniu naturalnej linii brzegowej oraz piaszczystych wysp w korycie rzeki. Ptaki to nie wszystko - nad rzeką żyją setki bobrów, można tu spotkać także łosie, wydry a nawet wilki. Jej brzegi porastają lasy łęgowe, które nad wielkimi europejskimi rzekami są rzadkością. Cały ten ekosystem powinniśmy chronić lepiej, niż obecnie.

Ale to, co czyni Wisłę unikatową, to nie tylko walory przyrodnicze, ale także krajobraz kulturowy. Nieprzekształcona na wielu odcinkach rzeka zachowała tradycyjny model żeglugi, w którym transport rzeczny jest dostosowany do rzeki, a nie odwrotnie - rzeka do transportu. Po środkowej Wiśle wciąż pływają drewniane, płaskodenne łodzie budowane według niezmienionych od kilkuset lat wzorców.

To połączenie przyrody, krajobrazu i tradycji sprawia, że cała Dolina Środkowej Wisły wraz z fragmentami Dolnej Wisły (od Zakroczymia do Płocka) zasługują na umieszczenie na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Taki wpis dałby rzece trwałą ochronę i pomógł ratować jej naturalny charakter oraz unikatowe walory przyrodnicze, w tym niezwykle cenne siedliska ptaków.

Jak chcemy do tego doprowadzić?

Dwie organizacje pozarządowe - Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków i Towarzystwo Krajoznawcze Krajobraz - łączą siły, by wspólnie zbudować koalicję na rzecz wpisania Środkowej Wisły na listę UNESCO oraz stworzyć społeczną kampanię prowadzącą do tego celu.

Ostateczna decyzja o zgłoszeniu Wisły na tę listę zależy od polskich władz, w tym od Ministry Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Wspólnymi siłami przekonajmy ich, że Wisła zasługuje na międzynarodową ochronę!

Co zrobimy dzięki Twojemu wsparciu?

Zamierzamy zbudować koalicję organizacji i instytucji oraz naukowców i przyrodników, którzy wspólnie staną się ambasadorami ochrony Wisły. Razem z nimi, przy wsparciu ekspertów, przygotujemy oficjalny wniosek o wpisanie Wisły na listę UNESCO - pierwszy w Polsce, który powstanie w pełni oddolnie, dzięki zaangażowaniu obywatelek i obywateli!

Następnie zrealizujemy kampanię społeczną, by jak najwięcej osób dowiedziało się o wyjątkowości środkowej Wisły oraz potrzebie jej lepszej ochrony. Wspólnie przekonamy władze, że warto przyłączyć się do tej inicjatywy i poprzeć obywatelski wniosek na rzecz ochrony Wisły.

Twoje wsparcie pozwoli nam na:

1) zaangażowanie ekspertów, którzy pomogą w napisaniu wniosku;

2) zrealizowanie kampanii w mediach społecznościowych;

3) zbudowanie koalicji organizacji działających nad Wisłą - niezbędne do tego będą wyjazdy terenowe i rozmowy z mieszkańcami samorządów leżących w dolinie środkowej Wisły.

Co możesz zrobić już teraz?

- PRZELEJ na Wisłę

- Udostępnij zbiórkę na swoich kanałach w mediach społecznościowych

- Opowiedz o niej znajomym

Autorzy grafik i zdjęć:

1. Krystyna Engelmayer-Urbańska

2. Tomek Kaczor

3. Jan Mencwel

4. Wojtek Radwański

5. Wojtek Radwański